Kókó Pàtàkì
Ìpín ìkùnà AI ní ilé-iṣẹ́ ń pọ̀ sí i, kì í ṣe pé ó ń sunwọ̀n sí i. Bí àwọn àjọ ṣe ń da bílíọ̀nù dọ́là sí àwọn iṣẹ́ AI, ọ̀pọ̀lọpọ̀ wọn kò ní kọjá ipò ìgbìdánwò rí. Ìyàtọ̀ láàárín ìpín 80% tí ó ń kùnà àti ìpín 20% tí ó ń ṣàṣeyọrí wá dé ohun kan: ìlànà kí ìmọ̀-ẹ̀rọ tó dé.
Èyí ni nọ́mbà tí ó yẹ kí ó dẹ́rù ba gbogbo ìgbìmọ̀ olùdarí nínú Fortune 500: ní àsìkò tí ó bá di ọdún 2027, bí ìpín 80% àwọn iṣẹ́ AI ilé-iṣẹ́ ni yóò ti kùnà láti mú àbájáde iṣẹ́-òwò tí ó nítumọ̀ wá. Kì í ṣe pé wọn kò ṣe dáadáa. Kì í ṣe pé wọ́n dúró. Wọ́n kùnà. A ti tì wọ́n, a fojú kọ̀ wọ́n, tàbí a fi wọ́n gún inú owó-ìnáwó IT lọ́nà jẹ́ẹ́jẹ́ẹ́ níbi tí wọ́n ti ń mú ìròyìn tí kò sí ẹni tí ń kà jáde. Èyí kì í ṣe àsọtẹ́lẹ̀ tí à ń ṣe lásán. Ó jẹ́ ìpéjọ data láti Gartner, McKinsey, Forrester, àti iṣẹ́ ìmọ̀ràn wa fúnra rẹ̀ káàkiri telecom, iṣẹ́-ìṣúná, àti àwọn ilé-iṣẹ́ ilé-iṣẹ́ ní ọdún mẹ́rin tí ó kọjá.
Ìwọ̀n ìdókòwò náà mú kí ìpín ìkùnà náà túbọ̀ yàtọ̀. A fojú bù ìnáwó AI ilé-iṣẹ́ àgbáyé láti dé $4.6 trílíọ̀nù ní ọdún 2027, gẹ́gẹ́ bí àsọtẹ́lẹ̀ tuntun ti IDC. Èyí túmọ̀ sí pé bí $3.7 trílíọ̀nù ni a óò ná sórí àwọn iṣẹ́ tí kò dá èrè tí a lè wọ̀n padà. Láti fi èyí sí ìwọ̀n, gbogbo GDP ti Germany jẹ́ bí $4.2 trílíọ̀nù. À ń lọ ní ọ̀nà láti fọ́nà owó púpọ̀ sórí àwọn iṣẹ́ AI tí ó kùnà ju àbájáde ọrọ̀-ajé ọdọọdún ti ọrọ̀-ajé tí ó tóbi jù ní Yúróòpù.
Kí ni ìdí tí ọ̀pọ̀ iṣẹ́ AI fi ń kùnà? Ìdáhùn kì í ṣe ìdíjú ìmọ̀-ẹ̀rọ, bí ó tilẹ̀ jẹ́ pé ìyẹn kó ipa. Ọ̀nà ìkùnà àkọ́kọ́ — tí ó jẹ́ ìdí bí ìpín 34% gbogbo àwọn ìkùnà iṣẹ́ AI ilé-iṣẹ́ — ni ohun tí à ń pè ní àìbámu ìlànà-àti-ìmọ̀-ẹ̀rọ. Àwọn àjọ ń fi AI síbi iṣẹ́ nítorí pé wọ́n rò pé wọ́n gbọ́dọ̀ ṣe bẹ́ẹ̀, kì í ṣe nítorí pé wọ́n ti dá ìṣòro iṣẹ́-òwò kan mọ̀ tí AI ń yanjú lọ́nà àkànṣe. Àbájáde rẹ̀ ni ohun tí a ti rí léraléra nínú àwọn iṣẹ́ ìmọ̀ràn wa: àwọn ètò AI tí a ṣe lẹ́wà tí ó ń yanjú àwọn ìṣòro tí kò sí olórí tí ó bìkítà nípa wọn ní ti gidi.
Olùṣàkóso telecom Tier-1 kan ní Yúróòpù tí a ṣiṣẹ́ pẹ̀lú rẹ̀ ní ọdún 2024 ná $45 mílíọ̀nù láti kọ́ àpẹẹrẹ ìṣàkótó nẹ́tíwọ̀kì tí AI ń darí. Ìṣe ìmọ̀-ẹ̀rọ náà kò ní àbùkù. Àwọn àwòṣe náà pé. Dashboard náà lẹ́wà. Oṣù mẹ́fà lẹ́yìn ìfilọ́lẹ̀, lílò rẹ̀ wà lábẹ́ 8%. Kí ló dé? Nítorí pé ẹgbẹ́ iṣẹ́ nẹ́tíwọ̀kì ti ṣàkótó àwọn ìlànà kan náà pẹ̀lú ọwọ́ ní ọ̀nà ẹ̀wádún méjì. Ètò AI náà sunwọ̀n díẹ̀ — bóyá ìlọsíwájú 3-4% nínú àwọn ìwọ̀n pàtàkì — ṣùgbọ́n ìdàrúdàpọ̀ àjọ tí a nílò láti gbà á kọjá iye àfikún náà jìnnà. Ìyẹn ni ẹ̀kọ́ $45 mílíọ̀nù nínú ohun tí ó ń ṣẹlẹ̀ nígbà tí ìmọ̀-ẹ̀rọ bá darí ìlànà.
Olùdarí ìkùnà kejì tí ó tóbi jù, tí ó jẹ́ ìdí ìpín 23% àwọn iṣẹ́ tí ó kùnà, ni ìpìlẹ̀ data. Ọ̀pọ̀lọpọ̀ ilé-iṣẹ́ kò ní àwọn ìpìlẹ̀ data tí a nílò fún AI ìmújáde. Data wọn ń gbé nínú àwọn ìhòhò — àwọn ọ̀nà oríṣiríṣi, àwọn olówó oríṣiríṣi, àwọn ìdiwọ̀n ìdára oríṣiríṣi. Kíkọ́ àwòṣe AI sórí data tí ó ti fọ́ dàbí kíkọ́ ilé-gbígbé sórí iyanrìn. Àwòṣe náà lè ṣiṣẹ́ nínú yàrá-ìdánwò, ṣùgbọ́n ó ṣubú lábẹ́ àwọn ipò gidi. Ìwádìí ìmúṣẹ AI ti McKinsey ní ọdún 2025 rí i pé 67% àwọn ilé-iṣẹ́ tí wọ́n kọ̀ àwọn iṣẹ́ AI sílẹ̀ tọ́ka sí ìdára data gẹ́gẹ́ bí ìdí àkọ́kọ́, kì í ṣe iṣẹ́ àwòṣe.
Àlàfo ọ̀gbọ́n jẹ́ ìdí ìpín 18% mìíràn àwọn ìkùnà. Àìtó àwọn olùṣe ẹ̀rọ ML, àwọn onímọ̀ sáyẹ́ǹsì data, àti àwọn olùṣàkóso ọjà AI ní àgbáyé jẹ́ èyí tí a ti ṣàkọsílẹ̀ dáadáa. Ṣùgbọ́n àlàfo ọ̀gbọ́n tí ó burú jù wà ní ipò olórí. Ọ̀pọ̀lọpọ̀ àjọ kò ní àwọn olórí tí ó lóye àwọn agbára ìmọ̀-ẹ̀rọ AI àti ìtumọ̀ àwòṣe iṣẹ́-òwò. Láìsí afárá yẹn, àwọn ẹgbẹ́ AI ń kọ́ ìmọ̀-ẹ̀rọ tí ó wúni-lórí tí kò so pọ̀ mọ́ owó-wọlé, àwọn ẹgbẹ́ iṣẹ́-òwò sì ń gbé ìfẹ́-ọkàn tí kò sí ètò AI tí ó lè bá mu ní ti gidi. Àbájáde rẹ̀ ni ìbínú láàárín ara wọn àti, láìṣàní, ìfagilé iṣẹ́.
Ìdíjú ìsopọ̀ àti àlàfo ìdarí parí àwọn ẹ̀ka ìkùnà tí ó kù ní 15% àti 10% lọ́tọ̀ọ̀tọ̀. Àwọn ètò ilé-iṣẹ́ àtijọ́ — ní pàtàkì ní telecom, ìṣúná-ilé, àti ìṣelọ́pọ̀ — kì í ṣe tí a ṣe fún ìtọ́kasí AI ní àkókò gidi. Títún AI ṣe sínú àwọn àwòṣe tí a kọ́ ní àwọn ọdún 2000 gbówó-lórí, ó lọra, ó sì rọ̀. Nígbà náà, àìsí àwọn àpẹẹrẹ ìdarí AI tí ó dájú túmọ̀ sí pé àní àwọn ìgbìdánwò tí ó ṣàṣeyọrí ń dúró jẹ́ẹ́ nígbà tí àwọn ẹgbẹ́ òfin, ìbámu, tàbí ìwà-rere bá gbé àníyàn tí kò sí ẹni tí ó rí tẹ́lẹ̀ nígbà ipò ẹ̀rí-ìlànà dìde.
Nítorí náà kí ni ìpín 20% náà ń ṣe lọ́nà yàtọ̀? Lẹ́yìn ìtúpalẹ̀ ju 140 àwọn ìtànkálẹ̀ AI ilé-iṣẹ́ káàkiri àwọn oníbàárà wa, a ti dá àwọn ìlànà márùn-ún mọ̀ tí ó ya àwọn ètò AI tí ó ṣàṣeyọrí sọ́tọ̀ láti ìpín 80% tí ó ń kùnà. Àkọ́kọ́ àti èyí tí ó ṣe kókó jù: wọ́n bẹ̀rẹ̀ pẹ̀lú ìṣòro iṣẹ́-òwò, kì í ṣe ojútùú ìmọ̀-ẹ̀rọ. Àwọn ètò AI tí ó ṣàṣeyọrí bẹ̀rẹ̀ pẹ̀lú àbájáde iṣẹ́-òwò tí a ṣàlàyé dáadáa — gbé owó-wọlé B2B sókè ní 15%, dín ìsẹ́ oníbàárà kù ní 20%, gé iye owó ẹ̀wọ̀n-ìpèsè kù ní $50 mílíọ̀nù — lẹ́yìn náà wọ́n béèrè bóyá AI ni ohun-èlò tí ó tọ́ láti ṣàṣeyọrí rẹ̀. Nígbà mìíràn kì í ṣe bẹ́ẹ̀. Àti ìfẹ́-ọkàn láti sọ pé "AI kì í ṣe ìdáhùn níbí" fúnra rẹ̀ jẹ́ àmì ìdàgbà ìlànà.
Ìlànà kejì ni ìgbọ́wọ́-lẹ́yìn olórí tí ó ní ehín. Kì í ṣe CTO tí ó ń gbé ìsapá náà lárugẹ ní ìṣàyẹ̀wò ọ̀wọ̀-ọdún, ṣùgbọ́n olùgbọ́wọ́-lẹ́yìn C-suite tí ó ni àbájáde P&L. Nínú gbogbo ìtànkálẹ̀ AI tí ó ṣàṣeyọrí tí a ti kẹ́kọ̀ọ́, olórí kan wà tí a dárúkọ tí ẹ̀san rẹ̀ so mọ́ àbájáde iṣẹ́-òwò ti ètò AI. Ìyẹn ń yí gbogbo nǹkan padà — láti ìpín ohun-àmúṣọrọ̀ sí ìtòlẹ́sẹẹsẹ àjọ sí ìyára ìpinnu nígbà tí àwọn ìdíwọ́ bá dìde.
Kẹta, àwọn ètò tí ó ṣàṣeyọrí ń dókòwò púpọ̀ nínú àwọn ìpìlẹ̀ data kí wọ́n tó kọ́ àwọn àwòṣe. Wọ́n ń ná 60-70% owó-ìnáwó AI wọn sórí ìpìlẹ̀ data — àwọn àwòrán data tí a so pọ̀, àwọn àpẹẹrẹ ìdára data, àwọn ọ̀nà àkókò-gidi — àti kìkì 30-40% sórí àwọn àwòṣe AI fúnra wọn. Àwọn ètò tí ó kùnà yí ìpín yìí padà, tí wọ́n ń ná ọ̀pọ̀lọpọ̀ owó-ìnáwó wọn sórí àwọn àwòṣe tí ó díjú tí ó jókòó lórí data tí kò ṣe-fọkàntán.
Kẹrin, wọ́n ń kọ́ àwọn ẹgbẹ́ tí ó ṣiṣẹ́ pọ̀ láti ọjọ́ àkọ́kọ́. Kì í ṣe àwọn ẹgbẹ́ AI tí ó ń fún àwọn olùnípìn iṣẹ́-òwò ní ìròyìn lẹ́ẹ̀kọ̀ọ̀kan, ṣùgbọ́n àwọn ẹgbẹ́ tí a so pọ̀ pẹ̀lú àwọn olùṣe ẹ̀rọ ML, àwọn amòye agbègbè, àwọn olùṣàkóso ọjà, àti àwọn ọ̀jọ̀gbọ́n ìṣàkóso àyípadà tí ń ṣiṣẹ́ pọ̀ ní ìgbà gbogbo. Ìṣètò àjọ ṣe pàtàkì gẹ́gẹ́ bí àwòṣe ìmọ̀-ẹ̀rọ.
Karùn-ún, wọ́n ń fi síbi iṣẹ́ lọ́nà ìtúnṣe pẹ̀lú àwọn ẹnu-ọ̀nà ipò tí ó dájú. Ìgbìdánwò, fọwọ́sí ipa iṣẹ́-òwò, lẹ́yìn náà mú gbòòrò — pẹ̀lú àwọn ìlànà lọ/má-lọ tí ó dájú ní ipò kọ̀ọ̀kan. Àwọn ètò tí ó kùnà ń gbìyànjú láti kọ́ àwọn àpẹẹrẹ AI jákèjádò ilé-iṣẹ́ láti ìbẹ̀rẹ̀. Àwọn ètò tí ó ṣàṣeyọrí bẹ̀rẹ̀ pẹ̀lú ọ̀nà-lílò kan, fi iye hàn, kí wọ́n sì gbòòrò lọ́nà ètò. Ipa àkópọ̀ ọ̀nà yìí jẹ́ àrà ọ̀tọ̀: àwọn àjọ tí ó ń tẹ̀lé ìtànkálẹ̀ ìtúnṣe ń ṣàṣeyọrí ROI tí ó ga ní ìlọ́po 3.2 ju àwọn tí ń lépa ìmúṣẹ ọ̀kanṣoṣo-nlá.
Àwọn ìtumọ̀ fún àwọn olórí ilé-iṣẹ́ ní ọdún 2026 àti 2027 dájú. Ìgbì ìdókòwò AI kò dín kù — bí ohunkóhun bá jẹ́, ìtẹ̀mọ́lẹ̀ láti fi AI síbi iṣẹ́ ń pọ̀ sí i bí àwọn olùdíje àti ìgbìmọ̀ ṣe ń béèrè àbájáde. Ṣùgbọ́n dídà owó púpọ̀ sí AI láìsí àtúnṣe àwọn ìṣòro ìlànà, àjọ, àti data tí ó wà lábẹ́ rẹ̀ yóò máa mú kí ìpín ìkùnà náà pọ̀ sí i. Àwọn àjọ tí yóò gba iye àrà ọ̀tọ̀ láti AI ni àwọn tí ó ń tọ́jú rẹ̀ bí àyípadà iṣẹ́-òwò, kì í ṣe iṣẹ́ ìmọ̀-ẹ̀rọ. Wọ́n ń dókòwò nínú ìlànà kí algorithm tó dé, ènìyàn kí àpẹẹrẹ tó dé, àti data kí àwòṣe tó dé.
A ti lo ọdún mẹ́rin láti wo bílíọ̀nù dọ́là tí ń ṣàn sí àwọn iṣẹ́ AI tí ó ti kùnà láti ìbẹ̀rẹ̀. Kì í ṣe nítorí pé ìmọ̀-ẹ̀rọ náà lódì, ṣùgbọ́n nítorí pé ọ̀nà náà ni. Ìpín ìkùnà 80% kì í ṣe èyí tí kò ṣeé yẹ̀. Ó jẹ́ àbájáde tí a lè sọtẹ́lẹ̀ ti fifi ìmọ̀-ẹ̀rọ síbi iṣẹ́ láìsí ìlànà. Ìpín 20% tí ó ṣàṣeyọrí fi hàn pé AI ilé-iṣẹ́ ń ṣiṣẹ́ — nígbà tí a bá ṣe é lọ́nà tí ó tọ́. Ìbéèrè fún gbogbo CEO àti ọmọ ìgbìmọ̀ tí ń ka èyí rọrùn: ẹ̀gbẹ́ wo nínú ìpín yẹn ni àjọ yín yóò wà?
Fún àwọn àpilẹ̀kọ sí i, ẹ ṣèbẹ̀wò sí ojú-òpó wa: telcotank.com
Hakan Dulge
Olùdásílẹ̀ & Olùdarí Àgbà, Telcotank. Ó ju ọdún 20 nínú ìyípadà tẹlifóònù, ìlànà AI, àti ìmọ̀ràn ohun àmúlò dìjítà.